Çıkış sonrası herbisitler yabani otlar çıktıktan sonra yabani otlara uygulanır. Seçmeden ve kullanmadan önce çıkış sonrası herbisitlerin karakteristiklerinin göz önüne alınması gerekir:

1-Sistemike ve kontakt
2-Seçici veya seçici olmayan
3- Zamanlama

Çıkış sonrası pestisitleri sistemic veya temas olarak veya seçici veya seçici olmayan şeklinde sınıflandırılabilir. Roundup-Pro ve Finale sistemik herbisitler absorbe edilir ve bitki boyunca hareket eder. Bunlar çok yıllı yabani otların kontrolünde oldukça faydalıdır. En iyi kontrol için, herbisitin bitki içinde hareket edebilmesi için bitkinin büyüyor olması gerekmektedir. Reward ve Scythe gibi temas herbisitler ise sadece bitkinin herbisitlere temas ettiği yabani otları öldürür. Temas-tipi herbisitler küçük yıllık yabani otları kontrol eder fakat sadece büyük yıllıkların veya çok yıllıkların geri yakar. Böylece, Dolayısıyla iyi bir spray kapsaması önemlidir.

Seçici herbisitler sadece belirli bitkileri öldürür. Yataklama bitkilerinde kullanılmak üzere tavsiye edilen yegane seçici herbisit sonradan çıkan ve çim kontrollü herbisit Vantage, Fusialde II, Acclaim ve Envoy'dur. Bu herbisitler geniş yapraklılara zarar vermeksizin sadece çimenleri öldürür. Yataklama bitkileri için olan herbisitlerin etiketlerine bakarak her bir herbisitin hassas yabani otları ve özel önlemleri kontrol ediniz. Örneğin, Envoy yıllık mavi çimenleri kontrol eder, diğerleri ise bunu yapmaz.

Roundup Pro, Finale, Reward ve Scythe gibi seçici olmayan çıkış sonrası (postemergence) herbisitleri temasta oldukları her tür bitkiyi öldürme veya yaralama potansiyeline sahiptir. Ancak bunlar arzu edilen yeşilliklere temastan kaçınmak için nokta püskürtme yapılabilir. Eğer yataklarda uzun yabani (zararlı) otlar çıkarsa, ve elle yabani otu temizlemek mümkün değilse, bunları (%33'lük) Roundup çözeltisi ile yüzeylerine silmek mümkündür. Tabiî ki yataktaki bitkilerle Roundup Pro'nun temas etmemesine özen gösterilmelidir.

Aşağıdaki yedi kuralı uygulayarak çıkış sonrası herbisitlerden maksimum etkinliği elde etmenize yardımcı olacaktır.

Doğru dozu uygulayınız
Uzun ömürlü bitkilerde birden fazla uygulama yapılması gerekebilir
Gerekli olması durumunda, etikette belirtilen tür ve miktarda yüzey etkin maddesi kullanınız
Hava sıcaklığı ve nem uygunken uygulama yapınız
Zararlı ota uygun büyüme safhasında müdahele ediniz
Herbisit uygulamsından 3 gün öncesinde ve 4 gün sonrasında roprağı sürmekten kaçınınız
Bol miktarda kuruma için zaman ayırınız (etikete bakınız)

Bütün 12 ayı kapsayan ve mevcut tüm opsiyonları içeren bir zararlı ot yönetimi stratejisi geliştirmek önemlidir. Bunlar, organik ve inorganik mulçlar, çıkış öncesi herbisitleri, Zaralı ot tohumları ve yeşillik parçalarının yayılmasını önleyensağlıklar ilgili önleyici ölçümleri kapsamaktadır. Eğer uzun ömürlü zararlılar bitki dikmeden önce kontrol altına alınmışsa, renkli yataklarda Zaralı bitki kontrolü malç, çıkış öncesi herbisitler ve/veya elle temeizleme yoluyla zararlı bitki yönetimi yapılabilir.

Not: Pestisitleri kullanırken daima etiket bilgilerine uyunuz.

Yıllık Çiçek Yatakları: Kapalı bir gölgelik (canopy) birçok Zararlı bitkiyi (weed) gölgeleyecektir.

Toğrağın periyodik olarak işlenmesi bir çok zararlıyı bastıracaktır.
Seçici olmayan herbisitlerden çok sınırlı olarak kullanmak, dikim öncesinde uzun yıllık zararlı otları kontrol eder.
Geo-tekstiller genellikle pek kullanışlı değildir (çünkü bitki dikme süresi çok kısadır).
Birkaç çıkış öncesi herbisit güvenlidir; dikkatli ürün seçimleri ve cinsler gereklidir.
Malçlar bir çok yıllık zararlı bitkileri bastırır.

Çıkış sonrası herbisitleri

Çıkış sonrası herbisitleri Zaralı bitkinin çimlenmesi sonrası büyüme aşamasında bitkileri öldürmek için kullanılır. Etkin olabilmesi için, çıkış sonrası herbisitlerin büyük çoğunluğunun yaprak vasıtasıyla alınması gerekmektedir. Dolayısıyla sıvı spreyler kuru granul spreylere oranla daha etkili çalışmaktadır. Çıkış sonrası herbisitler çimen, serges ve geniş yapraklı zararlılara karşı etkilidir. Özelikle de genç ve canlı bir şekilde büyüme safhasında olan genç bitkilerde daha etkilidir. Çıkış sonrası herbisitleri genellikle çok az atık zararlı bitki kontrolüne ihtiyaç duyar.

Bunlar ya topraktaki partiküllere bağlanarak aktifliğini yitirir veya topraktaki mikro organizmalar tarafından hızla bozlurlar. Perennail grass ve bradleaf weed leri kontrol etmek için bulunan postemergent ürünler hem seçici hem de seçici olmayan maddeler içerirler. Seçici olmayan maddeler istenen ornamentaller de dahil tüm bitkileri öldürür. Bunun için azami özen gösterilmelidir. Seçici postemergentler ise istenen bitkilere zarar verme konusunda daha az risklidir ve süs bitkileri ve çimlerin üzerinde doğrudan uygulanabilir.

Seçici Postemergent Herbisitler

Genellikle çıkış sonrası (postemergence) çim herbsisiti olarak atfedilen çim kontrolü için seçici herbisitler mevsimlik çiçek alanlarında ve süs bitkileri alanlarında kullanılır. Bu grup herbisitler arasında PoastTM and VantageTM (sethoxydim), FusiladeTM and OrnamecTM (fluazifop), AcclaimTM (fenoxaprop), ve EnvoyTM (clethodim) yer alır. Bu ürünler sistemiktir. Yani, bitkinin sistemine alınır ve çok yıllık çimlerde kökleri, rhizomes ve stolonları etkiler. Oturmuş çimlerde uzun dönem koruma için tekrarlı uygulamalar gerkir. Bu gruptaki herbisitler, Cyperus rotundus, yabani soğan ve yabani sarımsak gibi diğer monocotlara herhangi bir etki yapmaz.

Yer kapamalarında ve süs bitkileri yataklarında geniş yapraklı yabancı otlara karşı çok az postemergent herbisit püskürtme yoluyla kullanılabilir. Bunun sebebi ise yer kapama veya süs bitkileri amaçlı olarak kullanılmakta olan bitkiler çoğunlula geniş yapraklı bitkiler olması sebebiyle herbisitten etkileneceğidir. Bu durumlarda, seçici veya seçici olmayan postemergence herbisitler eğer bu geniş yapraklı yabancı otlar istenen bitkilerden (örneğin mulchun üzerinden) yerterince uzak mesafede ise veya püskürtme yapmanın tehlike arzetmediği durumlarda nokta püskürtmesi (spot sprey) uygulaması yapılabilir.

Seçici olmayan postemergence herbisitleri

Bazı durumlarda çeşitli nedenlerden dolayı tüm bahçedeki bitki yapısının değişmesi istenebilir. Bu kategorideki ürünler seçici olmayan çıkış sonrası (postemergence) herbisitler genel kategorisine düşer. Etkinlik şekline göre de bu herbisitler daha alt kategorilere ayrılabilir. Bazıları toprağa uygulanarak, kök aracılığıyla bitkiye ulaşır ve hemen etki yapar ve kontrol devam eder. Bu türe örnekler arasında Pramitol® (prometon) ve Spike® (tebuthiuron) gösterilebilir. Diğerleirise doğrudan yaprak yüzeyine uygulanır ve sadece bitkinin yok olması amaçlanır. RoundUp ProTM(glyphosate) ve FinaleTM (glufosinateammonium) her ikisi de bu şekilde uygulanmaktadır. Bazı herbisitler ise her iki tür faaliyette bulunabilir. Örnek olarak Hyvar® (bromacil), Krovar® (bromacil + diuron), Arsenal® (imazapyr) ve Sahara® (imazapyr + diuron) verilebilir. Bu pestisitlerden bazıları sistemik olup, ağacımsı ve çok yıllık bitkilerin öldürülemsinde etkindir. Sistemikler yavaş etki eder ancak bitkinin tamamının öldürülmesi sözkonusudur. Diğerleri ise temas herbisitleri olup, hızla etki ederler. Dolayısıyla da yakıcı herbisit ünvanı ile anılırlar. Püskürtme yoluyla temas ettiği tüm bitkiler ölür ancak çok yıllık weedler tekrar büyüyebilirler. Yaygın bilinen temas herbisitleir arasında Aquatrim II (diquat), Scythe® and Quick® (pelargonic acid), ve Montar® ve Weed Ender® (cacodylic acid) sayılabilir. Finale'de hızlı bir yanma sağlayabilir.

Fumigantlar bitki ekmeden önce toprağın işlenmesi amacıyla kullanılan değerli bir seçici olmayan herbsittir. Bunlar yabancı otların yanında ; nematod, böcek ve bitki hastalıklarını da kontrol eder. Methyl bromide yıllarca yaygın olarak kullanılan toprak fumigantı olarak kullanılmaktadır. Bunun kullanımına sınırlama getirilmiştir ve ABD'de 2005'ten sonra yasaklanmıştır. Avrupada da tamamen yasaklanmıştır. İki yeni preplant fumigantı ise, Metham CLR®, Vapam HL®, Soil Prep®, ve Sectasory®, ticari markaları adı altında satılmakta olan metham sodium ve BasamidTM Granular ticari markası altında satılan dazomet tir. Tüm seçici olmayan herbisitlerin tüm bitkilere zarar verebileceğini unutmamak gerekir. Bütün seçici olmayan herbsitler süs bitkileri zarar görmeyecek şekilde nokta uygulamasıyla yapılmalıdır. Zarar görmemesi gereken bitkilerin korumaya alınması yardımcı olabilecek yollardan biridir.

Çıkış Sonrası Herbisitler

Genellikle postemergent (çıkış sonrası) herbisitler aktif olarak büyümekte olan bitkileri kontrol eder. Roundup gibi postemergent herbisitlerin çoğu çıkışöncesi kontrol sağlamayacaktır ve etkin olması için yaprağın yeşil dokusuna uygulanması gerekir.

Çıkış sonrası Herbisitler
Ticari İsmi	Etkin madde	Kontrol edilen Weedler
Basagran T/O	bentazon	Cyperus esculentus L ve belirli geniş yapraklı köklerin kontrolünde kullanılır. Yer örtücü,Hedera helix, Liriope spicata ve Pachysandra terminalis.
Envoy	clethodim	Controls a broad spectrum of actively growing grasses. Does not control broadleaf weeds or sedges. Can be used over-the-top of broadleaf ornamentals. Aktif olarak büyüyen çimenlerin geniş bir aralığının kontrolünde etkilidir. Geniş yapraklı yabani otlar ve Carex spp. lerde kontrol etmez. Geniş yapreaklı süs bitkilerinde kullanılabilir.
Reward	diquat	Çıkmış olan bir çok yabani ot için kontrol sağlar. Çok yıllık yabani otları iyi kontrol etmez. Yabancı otların görsel kontrolünü çok çabuk yapar. İstenen bitkilerin aktif olarak büyümekte olan yapraklarına temas edecek şekilde püskürtme yapmayınız.
Ornamec, Grass-B-Gon	fluazifop	Aktif olarak büyüyen çimenlerin geniş bir aralığının kontrolünde etkilidir. Geniş yapraklı yabani otları ve Carex spp'leri kontrol etmez. Geniş yapraklı süs bitkileri içinde üsten kullanılabilir.
Finale	glufosinate	Çıkmış olan bir çok yabani otlar için kontrol sağlar. Çok yıllık yabancı otları iyi kontrol etmez. İstenen bitkilerin aktif olarak büyümekte olan yapraklarına temas edecek şekilde püskürtme yapmayınız.
Roundup	glyphosate	Çeşitli formülasyonları mevcuttur. Aktif olarak büyüyen çimenlerin geniş bir aralığının kontrolünde etkilidir. Kontrol 10-14 gün sürebilir ancak çok yıllık yabani ot için mükemmel kontrol sağlar. Çıkış öncesi kontrol sağlamaz. İstenen bitkilerin aktif olarak büyümekte olan yapraklarına temas edecek şekilde püskürtme yapmayınız.
Manage	halosulfuron	Cyperus spp.'de mükemmel koruma sağlar. İstenen süs bitkilerine temas etmeksizin doğrudan Cyperus spp.'lere püskürtülmelidir.
Vantage	sethoxydim	Aktif olarak büyümekte olan bir çok çimen için kontrol sağlar. Geniş yapraklı yabani ot ve Cyperus spp.' lerde kontrol sağlamaz. Geniş yapraklı süs bitkilerinin üstünden kullanılabilir.

Çıkış öncesi (Preemergent) ve çıkış sonrası (Postemergent) pestisitlerin kullanımında çok sayıda yasaklar vardır. Bazıları aktif olarak büyümekte olan süs bitkileri üzerinden uygulanırken, bazıları uygulanamaz. Bu sebeple, herbisitle birlikte gelen etiket veya uyarıların dikkatle okunması gerekir. Bu hem herbisit israfını hem de gereksiz bitki hasarlarını önleyecektir. Herbisitler konusunda bir sorunuz varsa veya kullanım dozu hakkında bilginiz yoksa uzman bir kişiyle irtibata geçme konusunda tereddüt etmeyiniz.

Dikkat !

Pestisit Önlemleri (Dikkat Edilmesi Gereken Husular)

Bütün yönlerin gözlenmesi, etiketlerde belirtilen kısıtlamalar ve önlemlere uyulması pestisit kullanıcısının sorumluluğudur. Aksini yapmak hem tehlikelidir, hem israf hem deyasal değildir.
Bütün pestisitlerin orijinal etiketleri üzerinde duracak şekilde kapalı bir kapı ardında muhafaza edilmesi gerekir. PESTİSİTLERİN ÇOÇUKLARIN ULAŞAMAYACAĞI YERDE TUTULMASI GEREKİR.
Hayvanlara ve bitkilere zararı önlemek ve yasadışı atıkların oluşmasını engellemek için belirlilen aralıklarda ve öngörülen dozajda kullanınız.
Su kirlenmesi veya diğer zararlı maddelerin oluşmaması için fazla pestisitler ve kutular etikette belirtilen talimatlara göre yok edilmelidir.
Nesli tükenmekte olan bir türe veya onun bulunduğu doğal ortamı tehdit edecek bir hareketten kaçınılmalıdır.

TERCÜME:

SÜREYYA ALTUNIŞIK - Ziraat Mühendisi

İBB PARK VE BAH MÜD

ZİRAİ MÜC VE BİTKİ BESLEME ŞEFİ

Arşiv bilgisi
Bu içerik Fidanligi Rehber arşivinden aktarılmıştır.
İlk yayın tarihi: 03.10.2007
İlk yayınlayan: Gardensel Araştırma Ekibi
Arşiv kaynak adresi: https://www.fidanligi.com/rehber/cim-alanlarinda-yabanci-otlara-karsi-cikis-sonrasi-kullanilan-herbisitler-ve-ozellikleri-3799