Cevap: Organik Tarımda Yabancı Ot Mücadelesi

5. Kimyasal Mücadele
Allelopati; yeşil bitkiler bir çok kimyasal madde üretirler. Bu bileşiklerin bazılarının interspesifik kimyasal reaksiyonlarda rol aldıkları ve böylece bazı türlerin diğer türlerin üreyip çoğalmasını engellemek için fitotoksik yada herbisidial etkiye sahip bileşikler ürettikleri bilinmektedir. İşte bu bitkiler arasındaki kimyasal ilişkiye allelopati, bitkilerin salgıladıkları kimyasallara da allelokimyasallar denmektedir (Khalid ve Shad,1991). Allelopatiyle ilgili bir çok çalışma yapılmasına ve yüzlerce bitkinin allelokimyasallara sahip olduğu bilinmesine rağmen bunların yok denecek kadar az miktarı ancak kullanıma verilmiş ve çalışmalar çoğunlukla demostrasyon bazında kalmıştır (Kil, 1999). Allelopatiyle ilgili yapılan ve uygulamaya aktarılabilen çalışmalardan en güzel örneklerden biri Çukurova’da yapılan ve pamuğun çok önemli bir yabancı otu olan kanyaşın (Sorghum halepense (L.) Pers.) mücadelesinde antep turpunun (Raphanus sativus L.) kullanılabileceğini ortaya koyan bir çalışmadır (Uygur ve ark.,1991). Bu çalışma sonucunda Çukurova‘daki pamuk üreticilerinin bir kısmı, pamuktan önce tarlalarına antep turpu ekerek bunu daha sonra toprağa karıştırmakta ve böylece tarlalarında kanyaşın çıkışını büyük oranda engellemektedirler.

6. Biyolojik mücadele
Yabancı otların popülasyonunu negatif etkileyen tüm hastalık ve zararlı gibi canlı etmenler yardımı ile bu yabancı otların zararını zarar eşiği altına düşürmek için alınan önlemlerin tümüne Biyolojik Yabancı Ot Savaşı denilmektedir (Uygur ve ark., 1984). Bu yöntem çok yaygın olarak kullanılmamakla beraber şimdiye kadar başarılı bir şekilde uygulanmış örnekler bulunmaktadır. Avustralya’da 20 milyon ha alanı saran frenk inciri (Opuntia sp) ile mücadelede, bir Lepidoptera olan Cactoblastis cactorum uygulaması ile başarı elde edilmiş olup bu çalışma yabancı otlarla biyolojik mücadeleye verilebilecek en eski örneklerden biridir (Uygur ve ark., 1984).
Canavar otlarının biyolojik mücadelesinde de bir çok alanda Phtomyza orobanchia Kalt kullanılmaktadır (Linke ve ark., 1989)
SONUÇLAR
Organik tarım prensiplerine uygun pek çok yabancı ot kontrol yöntemleri bulunmaktadır ancak önemli olan uygun yöntemi uzman eşliğinde belirlemek ve tek bir yöntemle başarı elde edilmesi zor olan durumlarda (üretim yapılan alanlarda hem tek yıllık hem de çok yıllık yabancı otların sorun teşkil etmesi gibi) kontrol yöntemleri arasında entegrasyonun sağlanması gerekmektedir. Yabancı otlara karşı uygulanan klasik kimyasal mücadele uygulamalarında, bazı özel durumların haricinde, belirli kültür bitkisindeki hedeflenen yabancı ota karşı herbisit uygulanır ve burada her tarlaya özel bir seçim yapılması gibi zorunluluklar yoktur. Örneğin ülkemizin her bölgesinde buğday içerisindeki yabani hardalı yok etmek için aynı herbisiti kullanmak (bazı özel durumlar haricinde) mümkün olabilir ancak organik tarımda durum daha farklıdır. Organik üretim yapılan alanın kendi özelliklerine (toprak yapısı, eğim vb.), bölgenin iklimsel özellikleri, alanın içerdiği yabancı ot tohum miktarı gibi bir çok özellikler göre her alan için planlı bir şekilde yabancı ot kontrol yönteminin seçilmesi gerekmektedir. Ayrıca organik üretim yapılan alanlarda uygun olarak tercih edilen tek bir kontrol metodun sürekli kullanılması yan etkilere de yol açabilir(sürekli toprak işleme toprak erozyonuna yol açabilir). Sonuçta organik üretim yapılacak alanda aşağıda özetlenen yollar izlenmelidir;
Organik üretim yapılacak olan alan ve yetiştirilecek olan kültür bitkisi ile tarlada daha önce görülen yabancı otlar ve o kültür bitkisinin ana zararlı yabancı otları hakkında bilgiler edinilmesi,
Toplanan verilere göre uygun stratejilerin geliştirilmesi,
Uygulamaya geçilmesi,
Uygulamadan sonra başarıların veya tahmin edilemeyen sebeplerden dolayı gelen başarısızlıkların nedenleriyle birlikte kaydının tutulması,
Bir üretim sezonundan sonra elde edilen tüm verilerin uzman yardımıyla değerlendirilerek gelecek sezon için uygun yabancı ot stratejisinin belirlenmesi gerekmektedir.
Ülkemizdeki organik tarıma yönelik olarak kullanılabilecek yabancı ot kontrol yöntemleri için, dünyada bu konuda yapılmış olan çalışmaların sonuçlarından faydalanmak bir çok konuda çözüm getirilebilir ancak benzer çalışmaların bizim ülkemizde de yapılması gerekmektedir. Yapılması gereken araştırmalar için kısa öneriler aşağıda özetlenmiştir;
Kimyasal mücadeleye alternatif yabancı ot savaş yöntemleri üzerinde çalışmalara ağırlık verilmeli,
Organik tarımda yabancı ot kontrol yöntemleriyle ilgili sistem araştırmalarının yapılmalı,
Bölgelere göre kültür bitkilerinde ana zararlı durumunda olan yabancı otların EZE çalışmaları yapılmalı,
Organik tarımda yabancı otlarla mücadelede örtü bitki kullanımı ve karışık ekim üzerinde çalışmalar yapılmalı,
Organik sebze yetiştiriciliğinde kullanılabilecek yöntemlerden biri olan solarizasyonun etkili olduğu yabancı ot türleri ile ilgili çalışmalar yapılmalı,
Yabancı otların topraktaki tohum rezervine göre popülasyon tahminini erken uyarı sistemi olarak kullanma çalışmaları için araştırmalar yapılmalı,
Allelopati çalışmalarına ağırlık verilmelidir.

KAYNAKLAR

Baumann, D.T., M.J. Kropff & L. Bastiaans, 2000. Intercropping Leeks To Suppress Weeds. Weed Research 40, 359-374.
Boz, Ö., Uygur, F.N., Yabaş, M.N, 1993. Çukurova Bölgesi Buğday Ekim Alanlarındaki Dar Yapraklı Yabancı Ot Türleri Ve Yoğunluklarının Saptanması. Türkiye I. Herboloji Kongresi, 3-5 Şubat 1993, Adana, Bildiriler:345-352.
Boz, Ö., Uygur, F.N., 1997. Çukurova Bölgesi Buğday Ekim Alanlarındaki Yabani Hardal (Sinapis arvensis L.) ve Yabani Fiğlerin (Vicia spp.) Zarar Seviyelerinin Saptanması Ve Ekonomik Zarar Eşiğinin Hesaplanması. Türkiye Iı. Herboloji Kongresi, 1-4 Eylül 1997, İzmir Ve Ayvalık.
Derke, E.,C., Dahwe, H., W., Schönbeck, F., Weber, A., 1994. Crop Pruduction And Crop Protection. Elsevier, Amsterdam. 808 P.
Güncan A., 1981. Anadolu’nun Doğusunda Buğday Ürünü İçerisine Karışan Yabancı Ot Tohumları, Yoğunlukları Ve Önemlilerinin Oluşturdukları Bitki Toplulukları (Assosiation) Üzerinde Bir Araştırma.A.Ü.Zir.Fak.Z.Derg. Erzurum
Hoover, E., 2000. Bio-based Weed Control in Strawberries Using Sheep Wool Mulch, Canola Mulch, and Canola Gren Manure. Greenbook 2000. Energy and Suistainable Agriculture Program, Minnesota Department of Agriculture.
Irla E., 1995. Anbautechnik und Unkrautregulierung bei Ackerbohnen. FAT-Berichte nr. 460.
Kadıoğlu, İ., 1989. Çukurova Bölgesi Buğday Ekiliş Alanlarında Görülenyabani Yulaf (Avena spp.) Türleri, Gelişme Biyolojileri, Buğday İle Karşılıklı Etkileşimleri Ve Kontrol Olanakları Üzerinde Araştırmalar. Adana Zirai Müc. Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara, 128 s.
Kadıoğlu, İ., Ulug, E., Uygur, F.N., Üremiş, İ., Boz, Ö., 1993. Çukurova Buğday Ekim Alanlarında Görülen Yabani Yulaf (Avene sterilis L.) ın Ekonomik Zarar Eşiği Üzerine Araştırmalar, Türkiye I. Herboloji Kongresi, 3-5 Şubat 1993 Adana.
Khalid, S., Shad, R., 1991. Potential Advantage Of Recent Allelochemical Discoveries İn Agro-Ecosystems. Progressive Farming. Vol.1, No 6, November/December, 1991.
Kil, B-S., 1999. Research On Allelopathy In Korea. . Allelopathy Update, Vol. 1, International Status, Editor, Shamsher S. Narwal, Science Publishers, Inc., USA, p. 247-270.
Lampkin, N., 1990. Organic Farming. Farming Press Books, Wharfedale Road, Ipswich IP1 4 LG, UK.
Linke, K.H., Sauerborn, J., Saxena, M.C., 1989. Orobanche Field Guide. University of Hohenheim.
Orel, E., Uygur, F.N., 1998. Weed Species as Ecological indicators: investigations in the Çukurova Region , Turkey . Z. PflKrankh. PflShutz, Sonderh., XVi, 133-137.
Özer, Z., 1982. Koyun Sindirim Organları Ve Gübre İhtimarının Bazı Yabancı Ot Tohumlarının Çimlenme Kabiliyet Ve Güçlerine Etkileri Üzerinde Araştırmalar. Atatürk Üniversitesi Basımevi, Erzurum. 57 s.
Özer, Z., Kadıoğlu, İ., Önen H., Tursun N., 2001. Herboloji (Yabancı Ot Bilimi). Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları No:20 Kitaplar Serisi, No:10, Tokat.
Raffaelli, M., Peruzzi, A., Barberi, P., 2000. Development of A New Flaming Machine: Experimental Results On Sunflower. 4th EWRS Workshop on Physical Control, Elspect, The Netherlands, 20-22 March 2000.
Rasmussen, J., 1993. Experimental Approaches to mechanical weed control in field peas. Ixeme Colloque International sur la Biologie des Mauvaises Herbes.
Rasmussen, K., 2002, Influence of Liquid Manure application Method On Weed Control in Spring Cereals. European Weed Research 2002, 42, 287-298.
Shilling, DG, Worsaham AD, Danehower DA, 1986. Influence of Mulch, Tillage, and Diphenamid on Weed Control, Yield, and Quality in No-till Flue-cured Tobacco (Nicotiana tabacum). Weed Science 34, 738-744.
Sırma, M., Kadıoğlu, İ., Güncan, A., 1997. tokat ve yöresinde tohumluk buğdayda selektörden önce ve sonra ürüne karışan yabancı ot tohumlarının ve yoğunluklarının belirlenmesi. Türkiye II. Herboloji Kongresi,1-4 Eylül 1997, İzmir&Ayvalık, Bildiriler:279-287
Taştan, B., 1998. Orta Anadolu Buğday Ekim Alanlarında Sorun Olan Kokarot (Bifora radians Bieb.)’un Yayılışı, Biyolojisi ve Mücadele Metotları. Doktora Tezi. 137 s.
Teasdale, JR, Mohler CL.,1993. Light Transmittance, Soil Temperature, and Soil Moisture Under Residue of Hairy Vetch and Rye. Agronomy Journal 85, 673-680.
Uludağ, A., Katkat, M., Demir, A., Güvercin, R.Ş., Nasırcı, Z., 1999. Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde Kaynaş (Sorghum halepense (L.) Pers.)’ın Pamuk Verimine Etkisi Üzerinde Araştırmalar (BKA-U-15/04-4-042). Tarım Ve Köyişleri Bakanlığı, TAGEM.9 s.
Uludağ A., 1999. Ekolojik Tarımda Yabancı Ot Mücadelesi. Türkiye I. Ekolojik Tarım Sempozyumu, 21-23 Haziran 1999, Atatürk Kültür Merkezi, Konak-İzmir.
Uygur,F.N., Koch, W., Walter, H., 1984. Yabancı Ot Bilimine Giriş (Kurs Notları)PLITS 2(1). Issn 0175-6192, Stuttgart.