Gardensel Tarım Sözlüğü – Yeni Terimler

6.445 denetlenmiş ve yayımlanmış madde. Terimler kalite kontrolünden geçerek yayımlanır. Bilimsel açıklamalar kaynaklı yeni sürümlerle genişletilir. Bu liste çalışma sürdükçe güncellenir.

Son eklenen maddeler

Plgidium

Plgidium, böceklerde karın halkalarından en arka kısmın sırt bölgesini ifade eden terimdir.

Plerom

Plerom, kök yapısında merkez silindirini oluşturan meristem hücrelerinden oluşan koni şeklindeki bölgedir.

Piyogen

Piyogen, irin üretimine sebep olan stafilokok, streptokok, pnömokok ve gonokok gibi mikrobiyal ajanların genel nitelendirme adıdır.

Pişmiş şarap

Pişmiş şarap, ısıl işlem yoluyla yoğunlaştırılarak mayalanmaya bırakılan şarap türüdür.

Pilot balon rasatları

Pilot balon rasatları, yüksek katmanlardaki rüzgârların yönünü ve hızını belirlemek amacıyla gerçekleştirilen meteorolojik gözlemlerdir.

Picea pungens

Picea pungens, Kuzey Amerika'nın doğu bölgelerinde doğal olarak yetişen bir ladin türüdür.

Piçe karmak

Piçe karmak, ağaçların gövde dibinden veya köklerinden süren gereksiz dalların, sürgünlerin ve piçlerin temizlenerek kesilmesi işlemi.

Philesia buxifolia

Philesia buxifolia, öpücükçiçeği veya buseçiçeği olarak bilinen süs bitkisi türüdür.

Perisperm

Perisperm, döllenme sonrasında çekirdekten geriye kalan ve embriyonun beslenmesini sağlayan kısımdır.

Perçük

Perçük, tırpan aletinin sap bölümünün takıldığı, mekanizmanın ana gövdesine bağlantı sağlayan kısımdır.

Percheron

Percheron, Fransa kökenli olup genellikle sıyalı veya kır donlu görünüme sahip, dayanıklı ve güçlü yapısıyla tanınan ağır bir at ırkıdır.

Pentapterygium

Pentapterygium, Fundagiller familyasına ait, konukçu bitki olarak Asya kıtasında yetişen bir bitki türüdür.

Penny weight

Penny weight, İngiliz ve Amerikan ağırlık sistemlerinde kullanılan, yaklaşık 1,555 gram ağırlığına karşılık gelen bir ölçü birimidir.

Pennat, damarlanma

Pennat, damarlanma, bitkilerde yaprak ayasında orta damardan yanlara doğru dallanan damarlanma tipidir.

Pembe Malağa

Pembe Malağa, iri yumrulara ve pembe et rengine sahip, yüksek verim potansiyeli taşıyan, çok erkenci bir tatlı patates çeşididir.

Peltogastridae

Peltogastridae, Kökbaşlılar takımına ait olan, kabuklu yapıya sahip hayvanları içeren bir familyadır.

Pelese

Pelese, özellikle taze soğan veya soğan fidelerinin yetiştirilmesi aşamasındaki durumunu tanımlayan yerel bir sözcüktür.

Pelenk

Pelenk, turşu gibi fermente gıdaların yüzeyinde gelişen küf tabakası için kullanılan bir terimdir.

Pektoz

Pektoz, bazı bitkisel dokularda bulunan ve karbonhidrat grubuna ait bir madde kompleksidir.

Pekişme

Pekişme, dışarıdan gelen fiziksel baskı veya etkiler sonucu toprağın yoğunluğunda artış yaşanması durumudur.

Pedisel

Pedisel, denizkestaneleri ile denizyıldızlarının dış yüzeyinde bulunan, saplı veya sapsız olabilen küçük mandal veya kıskaç yapısındaki organlardır.

Peçare

Peçare, tarlaların veya parsellerin sınırını belirlemek amacıyla kullanılan çit türüdür.

Paytak bacaklılık

Paytak bacaklılık, atların ön bacak üst kısımları paralel görünmesine rağmen parmak kemiklerinin ve tırnaklarının içe doğru dönük olduğu, bacak yapısıyla ilgili bir kusur

Pavurya

Pavurya, altıgen veya oval formda geniş bir kabukla korunan iri bir yengeç türüdür.

Paralelli plânimetre

Paralelli plânimetre, herhangi bir plân üzerindeki yüzölçümlerini hesaplamak amacıyla kullanılan özel bir ölçme cihazıdır.

Pazar

Pazar, malların alınıp satıldığı; çatılı, kapalı veya tamamen açık alanlarda kurulan ve ticaretin gerçekleştirildiği yerdir.

Paraglossum

Paraglossum, böceklerin ağız yapısında yer alan ve dokunaç şeklindeki iki uzantıyı tanımlayan isim.

Pasa

Pasa, ekmek üretimi sırasında hazırlanan hamur topaklarının yerleştirildiği dikdörtgen formlu ahşap bir yardımcı gereçtir.

Partoz

Partoz, yirmibeş ile otuz adet bağlamın bir araya getirilmesiyle oluşturulan ekin yığını anlamına gelen yerel bir terimdir.

Parmak üzümü

Parmak üzümü, uzun tanelere sahip olan bir üzüm çeşididir.

Paratomi

Paratomi, çoğalma ve yenilenme süreçlerinden önce gözlemlenen özel bir hücre bölünmesi biçimidir.

Parapod

Parapod, halkalı kurtların bazı türlerinde vücut segmentlerinin yan taraflarından uzanan, hareket ve yer değiştirme işlevi gören çiftli özel uzantılardır.

Paramount

Paramount, koyu yeşil renkli, ince ve kıvırcık yapraklı, yenebilir saplara sahip olan ve yaklaşık 85 günde hasada gelen bir maydanoz varyetesidir.

Papil

Papil, epiderma hücrelerinin dışa doğru uzamasıyla oluşan, yüzeyde küçük çıkıntılar meydana getiren tüy benzeri yapısal oluşumdur.

Pakiten

Pakiten, mayoz bölünmenin profaz aşamasında homolog kromozomların çift oluşturarak yan yana hizalandığı alt evreyi adlandıran bir terimdir.

Padalya

Padalya, avcılıkta yaban kuşları yanıltmak ve yaklaştırmak amacıyla kullanılan, içi doldurulmuş yapma kuş figürüdür.

Pachytene

Pachytene, mayoz bölünme sırasında her bir homolog kromozom çiftinin iki kromatit oluşturduğu ve tetratların görüldüğü evredir.

Oymalı yaprak

Oymalı yaprak, kenarları dişli veya girintili çıkıntılı olan yaprak çeşididir.

Ovule

Ovule, makrosporanj ile eş anlamlı kullanılan, tohum tomurcuğu ve övül kavramlarını tanımlayan terim.

Ovonk

Ovonk, ot veya yaprak gibi bitkisel materyallerin kaynatılması yoluyla elde edilen hayvan yemi türüdür.

Ovosit

Ovosit, son büyüme evresini tamamlamış ve nihai boyutuna ulaşmış ancak henüz kutup cisimciklerini atmamış olan dişi üreme hücresidir.

Öveke

Öveke, tarlada gerçekleştirilen tarımsal faaliyetleri ve genel olarak tarla işlerini tanımlayan bir terimdir.

Ötürek toprak

Ötürek toprak, beyazımsı sarı renkte görünen, verimsiz ve çorak nitelikteki toprak türü.

Otolithus

Otolithus, sıcak sularda yaşayan, görüntüsü levreği andıran, canlı renklere sahip ve lezzetli eti bulunan bir kemikli balık türüdür.

Otoenfeksiyon

Otoenfeksiyon, organizmada normalde var olan ancak hastalık yapmayan mikroorganizmaların koşulların değişmesiyle enfeksiyon oluşturmaya başlamasıdır.

Otetomi

Otetomi, eklembacaklılarda bir uzvun veya vücudun bir kısmının hayvan tarafından bilinçli olarak koparılması durumudur.

Örüme çekmek

Örüme çekmek, Davar sürüsünü gece saatlerinde otlatma alanına sevk etme işlemi.

Ortut

Ortut, Budanmış ve kurutulmuş bağ çubuklarından oluşturulmuş demet.

Örtülü kalma

Örtülü kalma, bir genin etkisinin alleli olmayan farklı bir gen tarafından baskılanarak gizlenmesi durumudur.

Örtülen gen

Örtülen gen, etkisi kendi alleli olmayan başka bir gen tarafından gizlenen veya maskelenen gendir.

Ortalama yıllık yağmur

Ortalama yıllık yağmur, uzun bir zaman dilimi boyunca yapılan gözlemlerden elde edilen ve oldukça sabit bir ortalama değer sunan yıllık yağış ortalamasıdır.

Ortalama hız

Ortalama hız, bir akarsuyun debisinin, suyun aktığı noktadaki enine kesit alanına bölünmesiyle hesaplanan ve o noktadaki suyun genel hareket hızını gösteren değerdir.

Ortaetek

Ortaetek, görünüm ve diğer özellikleri eteğe benzeyen, hayvanın etek bölgesi ile sırt kısmındaki kaslardan elde edilen bir tür pastırma.

Orman otlatması

Orman otlatması, evcil hayvanların ormanlık alanlarda otlaması şeklinde gerçekleştirilen bir hayvancılık uygulamasıdır.

Öritop

Öritop, çok geniş bir yayılma alanına sahip olan bitki türlerini nitelendirmek için kullanılan bir sıfattır.

Örencik

Örencik, yayla kültüründe hayvanların su ihtiyacını karşıladığı doğal veya düzenlenmiş su başlarına verilen adlandırmadır.

Opatrum verrucosum

Opatrum verrucosum, siyah renkli, 10-11 mm uzunluğunda, kalın dış kanatlı ve paralel çizgili yapısıyla üzüm bağları ile tütün bitkilerinde zarar oluşturan bir böcek türü.

Oolit

Oolit, balık yumurtası boyutunda olan, yapısında kalsiyum karbonatın yanı sıra silisyum ve demir bileşiklerini de barındıran doğal birikimler.

Öntek

Öntek, sürünün önünden giderek diğer hayvanlara yön veren ve onların hareketini yönlendiren öncü hayvan.

Omurilik

Omurilik, omurga içindeki kanal boyunca uzanan ve merkezi sinir sistemini oluşturan doku yapısıdır.

Ökceli

Ökceli, yağlı bir asma dalından dikine yönde büyümüş olan bir yıllık yeni sürgün.

Ökçedemiri

Ökçedemiri, sabanın toprağa giren kısmının ucundaki demirin yerinden oynamasını veya düşmesini engelleyen parça.

Oestrus ovis

Oestrus ovis, koyunlarda oestridioz hastalığına yol açan iri yapılı bir sinek türüdür.

Oban

Oban, değirmen mekanizmasının su çarkına su iletilmesini sağlayan saç malzemeden üretilmiş boru veya kanal parçası.

Oaksia

Oaksia, Zambakgiller familyasına ait olup köksap yapısına sahip, Kuzey Amerika'da doğal olarak yetişen çok yıllık bitki türü.

Nîslik

Nîslik, eski tahıl ölçümünde kullanılan bir hacim birimidir ve şinik olarak da adlandırılır.

Numanî

Numanî, Siirt yöresinde yetiştirilen, küçük boyutlu, mor renkli ve tadı hafif mayhoş olan, genellikle taze şekilde yenen bir incir türüdür.

Nötralizasyon

Nötralizasyon, kalsiyum, sodyum veya magnezyum içeren alkali maddelerin kullanılmasıyla kremanın asit oranının düşürülmesi işlemidir.

Nötr

Nötr, arı ve karınca gibi toplu yaşayan böceklerdeki üreme yeteneğine sahip olmayan eşeysiz bireyler için kullanılan bir sıfattır.

Nosemosis bombycis

Nosemosis bombycis, ipekböceklerinde görülen ve karataban hastalığı olarak da bilinen kahverengi çürüklüğü ifade eden bir hastalık terimidir.

Nöromotor

Nöromotor, dışarıdan algılanan duyguların sinirler aracılığıyla kaslara iletilmesi sürecini tanımlayan bir kavramdır.

Normandiya domuzu

Normandiya domuzu, iri yapılı, sarkık kulaklı, hızlı büyüme potansiyeline sahip ve et kalitesi yüksek bir domuz ırkıdır.

Normal boyun

Normal boyun, atlarda görülen, düz, aşağıdan yukarıya doğru yavaşça incelen, yeterli uzunlukta ve her türlü verim kullanımına uygun ideal boyun yapısını tanımlar.

Nişan düşmek

Nişan düşmek, meyvelerin renk değişimi geçirerek kızarmaya ve olgunlaşma sürecine girmeye başlaması durumudur.

Nichols terası

Nichols terası, aşağı bölümünde hafif bir akıntılı sırt taşıyan, nispeten dar ve derin kanallara sahip küçük boyutlu bir teras türüdür.

Nevşehir patatesi

Nevşehir patatesi, yuvarlak şekilli, ince kabuklu ve beyaza çalan sarı renkte etli bir yumru yapısına sahip olan patates çeşididir.

Nevinsiz

Nevinsiz, tahıllarda tanelerin içini doldurmamış olması durumu veya bu şekildeki boş tanelerdir.

Net asimilasyon oranı

Net asimilasyon oranı, yaprak yüzeyinin belirli bir birim alanında meydana gelen kuru madde artış miktarıdır.

Neoblast

Neoblast, omurgasız canlılarda rejenerasyonu gerçekleştiren, çoğalma ve evrimleşme kapasitesi yüksek olan hücrelerdir.

Nematocera

Nematocera, uzun duyargalara ve sarkık dokunaçlara sahip olan çift kanatlı böcekler alttakımıdır.

Nelumbo “Nelumbium”

Nelumbo “Nelumbium”, halk arasında Nil zambağı olarak bilinen su bitkisinin botanik cins adıdır.

Nefer

Nefer, bağlarda mevsimi geldiğinde diğerlerinden önce olgunlaşan üzüm tanelerini ifade eden tarımsal bir terimdir.

Necek

Necek, saban üzerinde biriken çamurları temizlemekte kullanılan aletın ucunda yer alan yassı demir parçasıdır.

Nauplius

Nauplius, basit yapılı kabukluların larva aşamasında gözlenen, tek çift göze ve üç çift ayak yapısına sahip olan gelişim evresidir.

Naturel yumurta

Naturel yumurta, tavuklardan elde edildikten sonra hiçbir fiziksel veya kimyasal işleme tabi tutulmadan satışa sunulmuş haliyle taze yumurtadır.

Narik

Narik, budama işlemlerinde kullanılan bıçak türüne verilen halk ağzı adlandırmasıdır.

Nantes

Nantes, 70 günde yetişen, silindire yakın şekilli, kırmızımsı turuncu renkli, üstün aromalı ve lezzetli bir havuç çeşididir.

Nanay

Nanay, yaklaşık 72 günde hasada gelen, silindire yakın formda, kırmızımsı turuncu renkli ve yüksek kaliteli, tatlı bir havuç çeşididir.

Müstırlük

Müstırlük, ahır ortamında hayvanların beslenmesi için tahtadan inşa edilmiş yemlik türüdür.

Mumeriği

Mumeriği, kırmızı renkli, orta irilikte, tatlı ve kokulu özelliklere sahip bir sofralık erik çeşididir.

Müküs hücreleri

Müküs hücreleri, balıkların deri yüzeyinde kaygan bir tabaka oluşturan salgıyı üreten özel biyolojik yapılardır.

Mudullamak

Mudullamak, ekilen ürünlerin toprak yüzeyinden iğne ucu kadar küçük miktarda filizlenip çıkması durumudur.

Muçik

Muçik, saban demirinin üzerindeki çamuru sıyırmak ve temizlemek amacıyla kullanılan ucu keskin demir değnektir.

Mthyl klorür

Mthyl klorür, halojenürler arasında yer alan, tatlımsı kokusu bulunan, kolayca sıvılaşabilen ve buz makinelerinde kullanılan bir gazdır.

Motobatöz

Motobatöz, motoru ile başakları döven mekanizmasının aynı gövde üzerinde yer aldığı, motorlu harman makinesi türüdür.

Morfografya

Morfografya, yer şekillerinin dış görünüş özellikleri temel alınarak incelenmesi ve sınıflandırılması ile ilgilenen bilim dalıdır.

Monoplcidy

Monoplcidy, bir organizmanın genom yapısında her kromozom tipinden yalnızca bir kopyanın bulunduğu durumunu tanımlar.

Moss

Moss, yaprakları kıvırcık ve koyu yeşil olan, sapları tüketilebilen, yetiştirilme süresi yaklaşık yetmiş gün olan bir yaprak maydanoz çeşididir.

Mol pulluğu

Mol pulluğu, sivri uçlu bir demir çarık ile arkasında takip eden çelik bir topun birleşiminden oluşan, toprak altında köstebek yuvasına benzer kanallar açarak yeraltı suy

Mısır ansı

Mısır ansı, anayurdu Mısır olan ve sarı renkli tüyleriyle tanınan bir an ırkıdır.