Gardensel Tarım Sözlüğü – Yeni Terimler

6.445 denetlenmiş ve yayımlanmış madde. Terimler kalite kontrolünden geçerek yayımlanır. Bilimsel açıklamalar kaynaklı yeni sürümlerle genişletilir. Bu liste çalışma sürdükçe güncellenir.

Son eklenen maddeler

kloroz

Kloroz, özellikle kireçli topraklarda karşılaşılan; aşırı nem ya da kök asalakları gibi etkenlerle gelişen ve bitki yapraklarının sararmasıyla kendini gösteren hastalık.

Kirş

Kirş, bahçe ve tarla bitkilerinden hasat tamamlandıktan sonra toprak üzerinde veya içinde kalan sebze kök ve gövdelerine verilen isimdir.

Kırgülü

Kırgülü, kurak ve kireçli topraklarda yetişen, sarı çiçekli bir bitkidir.

Kırçıl etsineği

Kırçıl etsineği, kül rengi etsineği olarak da bilinen, dış görünüşü bozulmuş gri renkte olan, özellikle yaraları ve etleri kurtlandıran bir sinek türüdür.

Kıllıdişligilier

Kıllıdişligilier, tropik denizlerde yaşayan, canlı ve güzel renkleriyle dikkat çeken, küçük boylu etçil türleri içeren, süs akvaryumlarında yaygın olarak kullanılan balık

Kılıçbalığı

Kılıçbalığı, burnunda kılıç namlusuna benzer uzun bir uzantı taşıyan, birkaç metreye kadar ulaşabilen, su yüzeyine sıçrayabilen ve beyaz, kılçıksız etine kıymet verilen b

Keseliköstebekgiller

Keseliköstebekgiller, dış görünüşü ve kazmaya elverişli ön uzuvlarıyla köstebeği andıran, yeraltında yaşayan keseli memelilerden oluşan bir familyadır.

Kelebeksüsen

Kelebeksüsen, süseniiller familyasından, süsenlere benzeyen ancak çiçek kılıf yapısı ile onlardan ayrılan, parlak iri çiçekleri nedeniyle seralarda yetiştirilen bitkileri

Karameşe

Karameşe, Orta ve Batı Avrupa ile Türkiye'de yetişen, dış görünüşü saplı meşeye benzeyen, uzun ömürlü ve büyük bir yapraklı ağaç türüdür. Yaprakları 8-12 cm boyunda, ters

Kalpçiçeği

Kalpçiçeği, ipektohumlugiller familyasına ait, ipiksi gövdeli ve küçük yumrulu bir süs bitkisidir. Yaprakları karşılıklı dizilişlidir ve kalp biçimindedir.

KARAKAFESOTU

Karakafesotu, Hodangiller familyasından, çok yıllık bir bitki cinsidir. Sulu çayırlarda doğal olarak yetişebildiği gibi süs bitkisi olarak da kültürü yapılır. Sapları ve

Aktinomisetler

Aktinomisetler, yapısal olarak bakterilerden daha gelişmiş kabul edilen yüksek yapılı tek hücreli mikroorganizmalardır.

Aktarotu

Aktarotu, maydanozgiller familyasına ait olup dağlık ve kalkerli kayalık alanlarda yetişen yumrulu bir bitkidir.

Aksusam

Aksusam, Marmara ve Trakya coğrafyasında tarımı yapılan sert buğday çeşididir.

Akşam tavuskelebeği

Akşam tavuskelebeği, Pulkanatlılar takımına ait, gövdesi kalın, ön kanatları dar ve uzun yapıda olan, genellikle alaca karanlık saatlerde uçuş yapan bir eklembacaklı türü

Akrabalar dışı yetiştirme

Akrabalar dışı yetiştirme, pedigrilerinin dört ila altı neslinde ortak gen taşımayan ya da birbirine sürü ortalamasından daha az akrabalık bağı bulunan, aynı ırk veya alt

Akçeltik

Akçeltik, beyaz kılçıklara sahip, erken gelişen ancak hastalıklara karşı nispeten dayanıksız bir çeltik çeşididir.

Akça armudu

Akça armudu, orta büyüklükte meyveleri olan, olgunlukta kehribar rengi alan, hoş kokulu ve nakliyeye uygun bir yaz armudu çeşididir.

Akar mazısı

Akar mazısı, belirli bir uyuz böceği larvasının neden olduğu, konakçı bitki üzerinde oluşan bir mazı türüdür.

Akantokarp

Akantokarp, meyveleri dikenli örtüyle kaplı olan bitkileri tanımlamak için kullanılan bir sıfattır.

Ak sünter

Ak sünter, Karadeniz Bölgesi'nde yaygın olarak yetiştirilen, yumuşak yapılı bir buğday çeşididir.

Ak ilek

Ak ilek, erken olgunlaşan, dayanıklı ve iyi verimli bir erkek incir çeşididir. Orta büyüklükte, armut şeklinde, ince kabuklu, açık yeşil renkli ve etli yapısı ile bilinir

Ahura

Ahura, bağlarda bulunan güçlü ve verimli üzüm çubuklarına verilen isimdir.

Ahududu likörü

Ahududu likörü, ahududu meyvelerinden elde edilen, şekerli ve yaklaşık %25 oranında alkol içeren bir içki türüdür.

Agrobiyoloji

Agrobiyoloji, tarımsal üretim açısından toprağın fiziksel ve kimyasal yapısını inceleyen bilim dalıdır.

Ağrıma asalaklan

Ağrıma asalaklan, omurgalı hayvanların alyuvarlarında paraziter olarak yaşayan; sobe, yuvarlak, armut veya çanak biçiminde olabilir.

Agrestal

Agrestal, tarımsal üretim yapılan kültür arazilerinde doğal olarak yetişen yabancı otlara atfedilen bir niteleyicidir.

Agregat parçalanması

Agregat parçalanması, yağmur damlasının etkisiyle toprak agregatlarının küçülmesi veya kendisini oluşturan temel parçacıklara ayrılması durumudur.

Ağaçkarası

Ağaçkarası, bazı ağaç türlerinin gövdelerinden sızan koyu renkteki reçine veya zamktır.

Ağaçbilim

Ağaçbilim, botanik biliminin ağaç ve ağaççıkları konu alan araştırma koludur.

Adi göz “yaprak” aşısı

Adi göz “yaprak” aşısı, anaç bitkinin kabuğunda T harfi şeklinde bir kesik açılarak aşı kalemden alınan tek bir gözün bu yarığa yerleştirilmesi ve bağlanmasının ardından

Actinula

Actinula, Hydrozoa sınıfında yer alan bazı hidroid poliplerin larva evresine verilen isimdir.

Actias

Actias, Satumidae familyasına ait, sıcak ve ılıman iklimlerde yayılan, art kanatları kuyruk şeklinde uzamış olan bir kelebek cinsidir. Bazı türlerinin tırtılları ipek üre

Acrylonitrile

Acrylonitrile, tahıl depolama alanlarında fümigasyon amacıyla kullanılan, renksiz ve sıvı formda bir kimyasal maddedir.

Açık koza

Açık koza, olgunlaşma aşamasında liflerin dışarıya taştığı, yalnızca liflerin hasat edildiği ve uzun lifli karaktere sahip yeni dünya pamuk varyantlarını ifade eden bir t

Acer saccharinum

Acer saccharinum, Kuzey Amerika'da yaygın olarak bulunan, derin parçalı yapraklara sahip, üst yüzeyi açık yeşil, alt yüzeyi gümüşümsü beyaz renkte olan bir akçaağaç türüd

AC profili

AC profili, A ve C ufuklarını içeren, genellikle B ufuklarının belirgin olmadığı veya eksik kaldığı bir toprak profili çeşididir.

Abutilon vitifolium

Abutilon vitifolium, Ebegümecigiller familyasına mensup, anavatanı Şili olan çalı formunda bir türdür. 8 metreye kadar uzayabilir, kalp şeklinde ve beş-altı loplu yaprakl

Zeytinyağı

Zeytinyağı, zeytin meyvesinden elde edilen, kuruyucu olmayan, genellikle renksiz veya altın sarısı tonlarında bulunan, hoş tadı sayesinde hem sofra yağı olarak hem de sab

Zeytin pamuklu yeleli koşanili

Zeytin pamuklu yeleli koşanili, zeytin ağaçlarında görülen, oval ve yumuşak yapıda parlak bir yumurta torbası taşıyan bir koşnil türüdür.

Zehirli somak

Zehirli somak, Kuzey Amerika ve Doğu Asya'da yetişen, zehirli reçine suyu barındıran bir somak türüdür.

Yüzey erozyonu

Yüzey erozyonu, yağmur damlalarının ve yüzey akışının etkisiyle arazi yüzeyindeki toprak malzemesinin üniform bir tabaka halinde aşındırılıp başka yerlere taşınması sürec

Yumuklaşma

Yumuklaşma, özellikle ince kil gibi küçük toprak parçacıklarının bir araya gelerek granüler yapılar oluşturması olayıdır.

Yumak yapı

Yumak yapı, su ile biriktirilen ince zerreli killerin karmaşık düzenlenmeleri sonucu ortaya çıkan toprak tanelerini ifade eder.

Yükseltilmiş kanal

Yükseltilmiş kanal, toprak dolgu barajların yapısal özelliklerine uygun biçimde inşa edilen ve sifon ya da suköprüsü işlevi gören su geçiş yapısıdır.

Yonca pası

Yonca pası, yonca yaprakları üzerinde küçük kahverengi sivilceler şeklinde gelişen bir mantar hastalığıdır.

Yoğun yem

Yoğun yem, su oranı düşük ancak besin değeri yüksek olan yem çeşididir.

Yılanyıldızları

Yılanyıldızları, derisidikenliler şubesine bağlı, merkezdeki diskten ince ve esnek beş kol ayıran, ağızları alt yüzeyde bulunan, anüsları eksik olan ve bazı türlerinde bi

Yeşil tırfılkurdu

Yeşil tırfılkurdu, Lepidoptera takımından, kahverengi güvesi ve silindir görünümlü yeşil larvası ile bilinen, baklagiller başta olmak üzere çeşitli bitkilere zarar veren

Yeşil nadas

Yeşil nadas, tarlaya genellikle baklagil familyasından bol yapraklı bir bitki ekildikten sonra, bu ürün henüz tam olgunluğa erişmeden tarlanın sürülerek toprağa karıştırı

Yeşil agrilus

Yeşil agrilus, Armut ve şeftali gibi meyve ağaçlarında zarar veren Agrilus viridis türüne ait bir böcektir.

Yerli karasığır

Yerli karasığır, Orta Anadolu kökenli, tamamen siyah donlu, kısa ve ince boynuzlu bir yerli sığır ırkıdır. Baş yapısı gövdeye uyumlu olup alında belirgin bir çukur bulunu

Yengeç

Yengeç, kabuklu deniz omurgasızları arasında yer alan, ilk çift ayakları kıskaç şekline dönüşmüş, istakozlardan daha küçük boyutlu bir canlıdır.

Yem birimi

Yem birimi, hayvanların günlük besin maddeleri ihtiyaçlarını belirlemek amacıyla kullanılan standart bir ölçü birimidir. Nişasta değeri, İskandinavya yem birimleri, TDN v

Yavaş drenaj

Yavaş drenaj, yüzey sularının hepsini tahliye edecek kadar ancak yetersiz kalan, yüzey akışının sınırda olduğu durum.

Yarıparazt bitki

Yarıparazt bitki, klorofil içerip fotosentez yapabilen ancak su ve suda erimiş mineralleri konak bitkilerden temin ederek kısmen kendi besinini üreten hemiparazit bitkidi

Yarıkayaklılar

Yarıkayaklılar, etçiller takımına bağlı, ön ayaklarında beş, arka ayaklarında dört özgür parmak taşıyan ve uçları kanca tırnaklarla kaplı, çevik ve güçlü yırtıcı memelile

Yapraklı ağaçlar

Yapraklı ağaçlar, kış mevsiminde yapraklarını döken geniş yapraklı ağaçlar ve çalı benzeri bitkileri kapsayan bir gruplandırma terimidir.

Yan galip taç

Yan galip taç, orman örtüsünün genel yükseklik seviyesinde yer alan, doğrudan yukarıdan gelen ışığın tamamını ve yandan gelen ışığın ise az bir bölümünü alan ağaç tepeler

Yalancı kınakına

Yalancı kınakına, kökboyasıgiller familyasından, karşıt yapraklı ve salkım şeklinde çiçek açan, kabuğu acı tadı ve canlandırıcı etkisiyle bilinen Peru ve Kolombiya kaynak

Yalancı doku

Yalancı doku, bitkilerde gerçek dokuya benzeyen ancak ondan farklı özellikler taşıyan bir yapıdır. Sürgen dokunun faaliyetleri sonucu oluşur ve birbirine yapışık, iplikli

Yağışı tutma kapasitesi

Yağışı tutma kapasitesi, ideal yağış yoğunluğu ve rüzgar hızı koşullarında belirli bir bitki örtüsünün yüzeyinde yakalayabildiği maksimum yağış miktarını ifade eder.

Yağ dokusu

Yağ dokusu, bağ dokusu bileşenleri arasında liflerden oluşan bir ağ yapısı içinde yer alan ve yüksek oranda yağ hücresi barındıran doku türüdür.

Yabaneşeği

Yabaneşeği, evcil eşeğe oldukça benzeyen ve Orta Asya bölgesinde doğal olarak sürüler halinde yaşamını sürdüren bir atgiller türüdür.

Virjinya güvercinağacı

Virjinya güvercinağacı, yapraklarının büzücü ve pekiştirici özelliklerinden ötürü kozmetik ürünlerin üretiminde değerlendirilen bir bitki türüdür.

Veteriner asalakbilim

Veteriner asalakbilim, evcil hayvanların bünyesinde barınan parazitlerin biyolojisini, yayılışını ve kontrolünü inceleyen parazitoloji branşıdır.

Velamen

Velamen, epifit bitkilerin kök uçlarını saran, ortamdan nem ve yağmur suyunu emerek bitkinin beslenmesini sağlayan çok katmanlı, bazen de tek katlı özel bir örtü dokusudu

Üzgünbalğı

Üzgünbalğı, Callionymidae familyasına ait, 10-15 cm uzunluğunda, koni şekilli ve turuncuya çalan sarı renkli bir balık türüdür. Vücudunun yan kısımları esmer tonlarda ve

Üreme devresi

Üreme devresi, bir organizmanın döllenmiş veya döllenmemiş yumurta aşamasından başlayarak sonraki yumurta aşamasına kadar geçen tüm gelişim evrelerini kapsayan döngüdür.

Üğrüm

Üğrüm, bitkilerin sap, kök, dal veya yaprak uç kısımlarında, silindirik bölgelerle eşit oranlarda büyüme nedeniyle oluşan ve gövdeye helisel bir hareket kazandıran yapısa

Turbinidae

Turbinidae, Turbo cinsi ve benzeri canlıları içeren, ön solungaçlı ve kabuklu yumuşakçalar familyasıdır.

Tümbaşlılar

Tümbaşlılar, iskeletleri kıkırdak yapısında olan ve solungaç açıklıkları tek bir deri kıvrımı altında toplanmış kemikli balıklar sınıfına ait takımı belirtir.

Kalatea

Kalatea, Marantaceae familyasından olup Amerika ve Afrika'nın tropikal bölgelerinde doğal olarak yetişen bir bitki cinsidir. Yaklaşık 60 farklı türü bulunan bu bitkiler,

Kafkas ormangülü

Kafkas ormangülü, bağlık alanlarda yetişen, her dem yeşil kalan çalı formunda bir bitkidir. Açık kırmızı renkli çiçekleri bileşik salkımlar halinde bulunur. Kısa saplı ve

İspinozgiller

İspinozgiller, Ötücükuşlar takımına ait, küçük ve koni şeklinde gagalı, düz veya girintili kuyruklu, çoğunluğu göçmen olan ve yaklaşık 500 türü kapsayan bir kuş familyası

İPC

İPC, yabanıl otlarla mücadelede kullanılan, katı kristal yapıda ve genellikle beyaz ya da gri tonlarında bulunan organik kökenli toprak uygulaması yapılan bir bitki korum

Insektisit tohum ilâcı

Insektisit tohum ilâcı, özellikle tahıl tohumlarını tel kurdu gibi zararlılara karşı korumak amacıyla hazırlanan toz formdaki ilaçlardır.

İnek karma yemleri

İnek karma yemleri, yem fabrikalarında veya işletmelerde ineklerin besin madde gereksinimlerini karşılamak amacıyla farklı yemlerin belirli oranlarda karıştırılmasıyla el

Hıyar kurdu

Hıyar kurdu, lepidoptera takımından olup, larva evresinde hıyar ve benzeri bitkilerin çiçeklerine zarar veren, yaklaşık 2.86 cm boyunda, açık yeşil veya sarımsı renkli, m

Güzelyemiş

Güzelyemiş, kalikarpa olarak da anılan bir bitki cinsidir. Mineçiçeğigiller familyasından olup Asya, Amerika ve Okyanusya kökenlidir; Avrupa'da kışlık bahçelerde ağaç vey

Globijerin

Globijerin, kalsiyum karbonattan oluşmuş küre biçimli odacıkları ve üzerinde bulunan ince uzun dikenler sayesinde açık denizlerde pelajik ortamda asılı kalabilen, foramin

Gergin kanatlı kelebek

Gergin kanatlı kelebek, ölçmen kelebekler familyasına ait, kahverengi larvaları sayesinde yaz mevsiminde meyve ağaçlarına zarar veren pulkanatlı bir böcek türüdür.

Funkia

Funkia, Zambakgiller familyasından, ana vatanı Çin ve Japonya olan, gösterişli yaprakları ve çiçekleri nedeniyle bahçe düzenlemelerinde yaygın olarak tercih edilen süs bi

Fitcalcksin

Fitcalcksin, bakteri veya mantar enfeksiyonlarına maruz kalan yeşil bitkilerin, kendilerini korumak amacıyla ürettikleri, düşük molekül ağırlıklı ve sınırlı özgüllüğe sah

Erzurum patatesi

Erzurum patatesi, etli kısmı açık sarı renkte, gevrek ve sulu yapıda olup küçük yumrulara ve ince bir kabuğa sahip olan bir patates varyetesidir.

fide

Fide, tohum yastıklarında yetiştirilen ve daha sonra asıl yerlerine dikilmesi için hazırlanan genç, körpe bitki formudur.

Engerekotu

Engerekotu, hodangiller ailesine mensup, yaprakları sert tüylerle kaplı olan ve yaklaşık 50 farklı türü bulunan, kimi çeşitleri süs bitkisi şeklinde değerlendirilen bir b

Maymımçiçeği

Maymımçiçeği, aslanağzıgiller familyasından, karşıt yapraklı, sarı renkli olup üzerinde kırmızı noktalar bulunan iri çiçeklere sahip, tek yıllık ya da çok yıllık olabilen

Mavi çalı

Mavi çalı, fundagiller familyasına mensup, altı türü kutup bölgelerinde doğal olarak yetişen ve pek çok türü süs bitkisi olarak bahçelerde üretilen bitki cinsi.

Marlierea

Marlierea, mersingillere ait olan ve özellikle Brezilya'da elliden fazla türü bulunan, meyveleri tüketilebilen ağaç ya da ağaççık formundaki bitki cinsi.

Manolyagiller

Manolyagiller, Ranales takımına ait olan, basit ve almaşık yapraklar geliştiren bitkiler ailesidir.

Tulumcuk

Tulumcuk, bitkilerde yüzmeyi sağlayan, küçük boyutlu ve tulum şeklinde özelleşmiş bitki organıdır.

Trichogramma

Trichogramma, özellikle elmada görülen asalak kurtlara karşı biyolojik mücadele amacıyla kullanılan burgulu zarkanatlı böcek cinsidir.

Trebbiano

Trebbiano, özellikle seralarda yetiştirilen ve iri salkımlarıyla bilinen beyaz üzüm çeşididir.

Trakeid

Trakeid, daha küçük çaplı ve yan duvarları odunlaşmış hücrelerden oluşan, bitkilerde su iletimini sağlayan birimdir.

Toygiller

Toygiller, bataklıkkuşları takımına ait, uzun ve güçlü bacaklara sahip, böcek ve taneli yemlerle beslenen kuş familyasıdır.

Toxylon

Toxylon, dutgiller familyasından gelen, sarı kök ve sarı odun yapısına sahip, dikenli ve meyvesi portakalı andıran küçük ağaççık türüdür.

Toxaphene

Toxaphene, klorlanmış hidrokarbon grubundan, mide ve temas yoluyla etkili, amber renkli ve hafif terpen kokusuna sahip balmumu kıvamında sıvı formda bir tarımsal zararlı

Tornanı

Tornanı, mısır sapı tutamlarının bir kazık etrafında yığılarak oluşturulan geleneksel hasat yığını biçimidir.

Topuz kılçıksız

Topuz kılçıksız, Orta Anadolu bölgesinde tarımı yapılan, compactum türüne ait bir buğday çeşididir.