Çığıl toprak
Çığıl toprak, kırmızı ve sarı renklere sahip olan bir toprak türüdür.
Gardensel Tarım Sözlüğü – Yeni Terimler
6.445 denetlenmiş ve yayımlanmış madde. Terimler kalite kontrolünden geçerek yayımlanır. Bilimsel açıklamalar kaynaklı yeni sürümlerle genişletilir. Bu liste çalışma sürdükçe güncellenir.
Son eklenen maddeler
Cığalamak
Cığalamak, bitkilerin toprak yüzeyinde filizlenerek vejetatif gelişme sürecine başlaması durumunu ifade eder.
Çiğ yoğurt
Çiğ yoğurt, yağı tamamen alınmamış olan doğal sütten hazırlanan yoğurt çeşididir.
Çiftohane
Çiftohane, kuşların üretilmesi amacıyla kullanılan büyük kafes veya kafesli alandır.
Çiftlik avlusu
Çiftlik avlusu, çiftlik yapılarındaki ahır ve kümes gibi binaların merkezinde konumlanan geniş açık alandır.
Çiftbölmeli
Çiftbölmeli, yapısal olarak iki ayrı bölmeden oluşan erkek organ veya meyve türlerini tanımlayan botaniksel bir niteliktir.
Çift gömlekli
Çift gömlekli, yapısal olarak iki ayrı tohum gömleğini bünyesinde barındıran yumurtacıklar için kullanılan nitelendirme.
Çift dişli taçyaprak
Çift dişli taçyaprak, üzerinde diş şekline benzer, oldukça kısa iki adet çıkıntı taşıyan taç yaprakları ifade eder.
Çiçektozu
Çiçektozu, polen keseciklerindeki ana hücrelerin mayoz bölünme geçirmesiyle oluşan, erkek üreme organını temsil eden ince, sarımsı toz yapılı sporlardır.
Çiçe pekmezi
Çiçe pekmezi, Yapıncak cinsi üzümlerin sıkılıp kaynatılmasıyla elde edilen tatlı bir üründür.
Chiasma
Chiasma, mayoz bölünmenin diploten evresinde tetratların içindeki çift kromatitlerin birbirine yapışık kaldığı noktalardır.
Ceyrik
Ceyrik, üzüm salkımının ayrılmış bir bölümü veya parçası için kullanılan bir terimdir.
Çeykei
Çeykei, üvendirenin ucunda yer alan ve çamur sıyırmak için kullanılan üç köşeli demir parçasıdır.
Ceyhan buğdayı
Ceyhan buğdayı, Orta Anadolu iklim ve toprak koşullarına uyum sağlamak amacıyla geliştirilmiş sert yapılı bir buğday çeşididir.
Çevresel embryon
Çevresel embryon, uzunluğu tohumun kendi uzunluğunu aşacak şekilde gelişmiş ve halka biçiminde bir yapı oluşturan embriyo tipidir.
Çevrem
Çevrem, bitkinin ana ekseninde bulunan aynı düğüm noktasından çıkan tüm dalların bütünlüğüne verilen addır.
Çetişçe
Çetişçe, çizilerek hazırlanan ve salamura yöntemiyle korunan yeşil zeytin ürünüdür.
Çeşt
Çeşt, iyice dövülmemiş buğdayın kalburda kalan kısmı için kullanılan bir tanımdır.
Cephus
Cephus, Zarkanatlılar takımına ait, erginleri arıya benzeyen, siyah renkli ve karında sarı çizgiler taşıyan, larvaları özellikle çavdar saplarında zarar veren küçük böcek
Centriol
Centriol, hücrenin centrosom yapısı içinde yer alan, tek veya çift halde görülebilen parlak nokta şeklindeki organeldir.
Celosia trfgyna
Celosia trfgyna, bağırsak parazitlerinin giderilmesinde geleneksel yöntemlerle kullanılan bir horozibiği bitkisi türüdür.
Çellı
Çellı, tahıl harmanı savrulduktan sonra geride kalan, kısmen ezilmiş durumdaki başaklar ile iri saman parçalarından oluşan kalıntıdır.
Çelik beden
Çelik beden, orkinoz ve kofana avcılığında kullanılan, ip kısmına eklenmiş olan çelik telli bağlantı parçasıdır.
Çektirme ağı
Çektirme ağı, paralel şekilde ilerleyen iki tekne ile çekilen ve geniş bir açıklığa sahip olan bir balık avı ekipmanıdır.
Çekirdek zarı
Çekirdek zarı, hücre çekirdeğini sitoplazmadan ayıran, iyi gelişmiş ve sitoplazma kaynaklı bir zar yapısıdır; nükleus zarı olarak da bilinir.
Çekiçge
Çekiçge, yeşil zeytinlerden hazırlanan salamura türüdür.
Çekgi
Çekgi, harman çalışmalarında sapların yayılması için kullanılan çatallı bir tarım aletidir.
Çee etmek
Çee etmek, tahıl tanelerinin saman gibi yabancı maddelerden tamamen arındırılması amacıyla kalburdan geçirilip temizlenmesidir.
Çeçil
Çeçil, yağ oranı düşürülmüş sütle üretilen geleneksel bir peynir çeşididir.
Çayırpeyniri
Çayırpeyniri, tuzsuz olarak üretilen ve beyaz peynirin bir varyantı kabul edilen süt ürünüdür.
Çayırblçer
Çayırblçer, çayırların bitki yaprakları kurumadan önce kesilmesini sağlayan ve orak makinesine benzer yapıda tasarlanmış tarım aletidir.
Çayır alanı
Çayır alanı, ormanlık bölgelerde ağaçlar arasında geniş aralıklar bırakılarak ot üretimine ayrılan ve tahsis edilen toprak parçalarıdır.
Çavan
Çavan, inek ve manda gibi hayvanların dişilik organını ifade eden bir terimdir.
Çatalkargı
Çatalkargı, balık avcılığında kullanılan, üç dişli ve sivri uçlu, zıpkın benzeri bir çatallı av aracıdır.
Çataiarpa
Çataiarpa, kılçıkları çatallanmış yapıda olan arpalar için kullanılan genel bir terimdir.
Çarpnıalı meme
Çarpnıalı meme, sıvı püskürtme işleminin, bir veya daha fazla sıvı akımının çarpışması prensibine dayanarak gerçekleştirilmesini sağlayan özel bir nozul yapısıdır.
Çarpaz
Çarpaz, üzerinde sivri dişler bulunan, genellikle çoban köpekleri tarafından kullanılan sert yapılı bir tasma türüdür.
Çarliston biberler
Çarliston biberler, koni şeklinde iri, kalın etli ve kabuklu bir biber grubudur. Yeşil veya sarı renkte olabilir ve lezzetleri acı ya da tatlı olabilir.
Çapraz dren sistemi
Çapraz dren sistemi, eğimli arazilerde ana kanala iki yandan gelen yan kanalların birleşmesiyle oluşturulan ve suyun çukur alana yönlendirilmesini sağlayan bir drenaj düz
Çapı
Çapı, meyve toplamak amacıyla kullanılan merdiven türü.
Calycotome
Calycotome, keçiöldüren bitkisinin bilimsel cins adıdır; şimşekağacı, kulakağacı veya kulakoğan gibi isimlerle de bilinir.
Çalkıma
Çalkıma, hasat edilen ekinlerin içinde bulunan yabancı maddeleri elemek ve ayıklamak amacıyla kullanılan bir araçtır.
Çalkar
Çalkar, pamuk kozalarını ayrıştırmak ve temizlemek amacıyla kullanılan bir mekanik cihazdır.
Çalkama
Çalkama, mısır unundan hazırlanan geleneksel bir ekmek çeşididir.
Çalkalama
Çalkalama, kalbur içinde hareket ettirerek buğday ve çavdar gibi tahıl tanelerindeki yabancı maddeleri ayıklama ve temizleme işlemidir.
Çalışma zamanı
Çalışma zamanı, traktörün belirlenen bir iş derinliğinde belirli bir birim alanı işlemek için harcadığı süreyi ifade eden bir ölçüdür.
Çakırca
Çakırca, pamuk kozasının açılmak üzere olduğu durumu ifade eden terim.
Cakcakı
Cakcakı, değirmenlerde öğütülen buğday bitince çalışan uyarı aygıtıdır.
Çağnak
Çağnak, dölyatağı içinde fetusu saran, koruyan ve besleyen amniyon sıvısıdır.
Buzağı derisi
Buzağı derisi, yeni doğmuş buzağılardan elde edilen; kitap kapları, yazı yüzeyleri ve resim zemini olarak kullanılan ince deridir.
Buzağı
Buzağı, henüz sütten kesilmemiş olan sığır yavrusudur.
Bulut zirvesi
Bulut zirvesi, bir bulut kütlesinin yer seviyesinden en fazla yüksekliğe sahip olan yüzeyi veya en uç noktasını ifade eder.
Bukağılık
Bukağılık, atların bacak yapısında incik kemiği ile ilk ayak parmağı arasında bulunan eklem bölgesidir.
Buhar
Buhar, ısının etkisiyle sıvıların veya belirli katı maddelerin geçiş gösterdiği gaz formudur.
Büğek
Büğek, buzağıların annelerinden süt emmesini engellemek amacıyla ağızlarına yerleştirilen, uçları sivri yapıda olan geleneksel bir aygıttır.
Buğday kurdu
Buğday kurdu, buğday bitinin ve buğday güvesinin larva (kurtçuk) evresini belirten ortak bir addır.
Brunejla vulgaris
Brunejla vulgaris, Amerika summak ağacı veya adi erikotu olarak adlandırılan bitki türüdür.
Brie köpeği
Brie köpeği, Fransa'nın Brie bölgesinden çıkan, uzun ve kıvırcık tüy yapısına sahip bir çoban köpeği ırkıdır.
Brangus
Brangus, Amerika Birleşik Devletleri kökenli gri veya kırmızı tonlarda görülen bir etçi sığır ırkıdır; inekleri 500-550 kg, boğaları ise 700-800 kg ağırlığındadır.
Brachynot rupestris
Brachynot rupestris, gövdesi şişe şeklinde şişkinlik gösteren ve ağaç formunda büyüyen bir Brachynot türüdür.
Brachiolaria
Brachiolaria, çeşitli denizyıldızı türlerinin hayat döngüsünde görülen serbest yüzen larva aşamasını tanımlayan biyolojik terimdir.
Bozulma
Bozulma, havadaki oksijenin ışık etkisiyle oleik asit ile reaksiyona girmesi sonucu yağların istenmeyen iç yağı tadı kazanması durumudur.
Boynuz körletme
Boynuz körletme, sığırlarda doğumdan sonraki ilk haftalarda boynuz çıkmasını engellemek için boynuz köklerinin kimyasal veya fiziksel yöntemlerle yok edilmesidir.
Boynuz kesme tüpü
Boynuz kesme tüpü, 60 günlükten küçük buzağılarda boynuz kökünü çıkarmak amacıyla boynuz yerine uygulanan, ucu keskin ve tüp şeklinde bir araçtır.
Boynuz kesme kaşığı
Boynuz kesme kaşığı, oluklu yapıda olup genç danaların boynuzlarının kazınarak alınmasında kullanılan küçük bir el aletidir.
Boyacıdikeni
Boyacıdikeni, Türkiye'de yetişen ve boyacılıkta kullanılan bir cehri türüdür.
Bostan nadası
Bostan nadası, kavun ve karpuz gibi kabakgillerin yetiştirildiği tarım arazilerini ifade eder.
Boşaltım sistemi
Boşaltım sistemi, organizmadaki atık maddelerin dışarı atılması görevini üstlenmiş organların oluşturduğu biyolojik yapıdır.
Boşaltan kanalı
Boşaltan kanalı, boşaltım maddelerini veya herhangi bir bezin salgısını taşıyan kanal yapısıdır.
Boşa çalmak
Boşa çalmak, boyca gelişme göstermemiş ekinlerin sadece kesilip biçilmesi amacıyla tırpanla hasat edilmesidir.
Boroecle “Kale”
Boroecle “Kale”, yaprakları sebze olarak kullanılan Karalahana bitkisinin çeşitli yöresel adlarını içeren bir terimdir.
Borna buğdayı
Borna buğdayı, Karadeniz bölgesinde yaygın olarak yetiştirilen sert yapılı bir buğday çeşididir.
Bölütlenme
Bölütlenme, döllenmiş yumurtanın mitoz bölünmeler geçirerek çok hücreli bir embriyona dönüşmesi sürecidir. Bu süreçte bölütlerin ya da metamelerin oluşumu gerçekleşir.
Bohça
Bohça, yaklaşık 60 cm uzunluğunda, 15 cm genişliğinde, 1,5-2 kg ağırlığında ve üçgen biçimli, içyüzündeki kaslardan hazırlanan bir pastırma türüdür.
Boğa halkası
Boğa halkası, boğaların kontrol altında tutulmasını sağlamak ve çevrelerine zarar vermelerini engellemek amacıyla hayvanın burun deliklerine takılan demir halka.
Blâstomer
Blâstomer, blastula evresinde blastoderm tabakasını oluşturan her bir hücredir.
Blyotaktizm
Blyotaktizm, bir veya daha fazla hücrenin belirli bir hücreyi kendine doğru çekmesi olarak tanımlanan bir biyolojik kavramdır.
Black mullein
Black mullein, siyah köklü veya büyük sığırkuyruğu olarak adlandırılan bitki türüdür.
Biyotropizm
Biyotropizm, asalak bitkilerin köklerinin belirli bir yöne doğru büyüme ve gelişme eğilimidir.
Biyolojik form
Biyolojik form, aynı genetik yapıya ve kalıtsal özelliklere sahip bireylerden meydana gelen, doğada rastlanan en homojen canlı birliğini ifade eder.
Biyopsi
Biyopsi, mikroskopik yapıyı incelemek amacıyla canlı organizmadan alınan doku örneğidir.
Bitki evreni
Bitki evreni, tüm bitki türlerini kapsayan taksonomik alem.
Bitki bölgesi
Bitki bölgesi, bitkilerin toplu halde yaşadığı coğrafi alan.
Bisanı domuzu
Bisanı domuzu, Orta ve Güney Amerika bölgelerinde yaşayan bir domuz türüdür.
Biricik
Biricik, kireç ve çamur karışımından inşa edilen, tahılların saklanmasına yarayan geleneksel bir depo yapısıdır.
Birdamarlı
Birdamarlı, yapraklarında sadece tek bir ana damar bulunan bitki türlerini tanımlayan botanik bir niteliktir.
Biliverdin
Biliverdin, bilirubinin oksidasyon işlemi neticesinde oluşan yeşil renkli bir öd pigmentidir.
Birlik
Birlik, mayoz bölünmenin profaz evresinde gerçekleşen ve homolog kromozom çiftlerinin eşleştiği sinapsis sürecini kapsayan bir hücre bölünmesi aşamasıdır.
Bileşik boyuncuk
Bileşik boyuncuk, bitkilerde tek bir sütun veya kolon şeklini alarak bütünleşen boyuncuk organizasyonudur.
Biber sineği
Biber sineği, biber bitkilerine zarar veren ve Ursinekler grubunda sınıflandırılan bir böcek türüdür.
Beztüyler
Beztüyler, bitki yüzeylerinde yer alarak salgı üretme ve boşaltma işlevini üstlenen özel yapıdaki tüylerdir.
Bilirubin
Bilirubin, hemoglobinin parçalanması sonucunda ortaya çıkan kırmızımsı renkli bir öd pigmentidir.
Beyincik
Beyincik, kafa boşluğunun arka kısmında ve beyinin altında yer alan, hareket dengesi merkezi olarak görev yapan sinir organıdır.
Beyaz saransak
Beyaz saransak, kuru baş sarmısak üretimi amacıyla yetiştirilen, orta büyüklükte başlara, sert yapıya ve keskin kokuya sahip verimli bir çeşittir.
Beyaz kamçı
Beyaz kamçı, Orta Anadolu bölgesinde ekimi yapılan yumuşak buğday çeşididir.
Beyaz çalıbasan
Beyaz çalıbasan, Kocaeli yöresinde yetiştirilen yumuşak buğday çeşididir.
Beyaz brahma
Beyaz brahma, tüyleri beyaz renkte olup kuyruk kısmı siyah renkte olan Brahma tavuğu çeşididir.
Betni
Betni, tarla zeminini derinlemesine kazmak, bellemek ve havalandırmak amacıyla kullanılan geleneksel bir tarım aletidir.
Bere sürmek
Bere sürmek, koyunların sütlerinin alınması için sağıcıya götürülmesi eylemini ifade eder.
Berci
Berci, büyükbaş hayvanlardan, özellikle sığırlardan süt elde eden kişi anlamına gelen bir unvandır.